Eén op de vier werknemers combineert werk met mantelzorgtaken thuis. Die combinatie kan lastig zijn. Op deze pagina vind je informatie en tips die het makkelijker kunnen maken. Voor werknemers én werkgevers!

Tips voor mantelzorgers (werknemers)

Zorgen voor een naaste is fijn, maar kan ook zwaar zijn en veel tijd kosten. De combinatie met werk is dan vaak al snel lastig. Een paar tips die kunnen helpen, zowel preventief als wanneer de balans echt lastig wordt: 

1. Bespreek het met je leidinggevende 

De combinatie werk en mantelzorg is iets om trots op te zijn. Toch kan het zijn dat je er liever niet over praat. Omdat je bang bent voor nadelige gevolgen. Of je wilt werk en privé gescheiden houden. Als je je situatie wél bespreekt met je leidinggevende en je collega’s, dan zorgt dat voor aandacht en begrip. Én voor hulp als dat nodig is. Een paar tips: 

• Plan een afspraak met je leidinggevende en zorg voor voldoende bespreektijd.
• Bedenk vooraf wat je wilt bespreken. Wat is er aan de hand? Waar loop je tegenaan? 
• Neem initiatief, draag eigen ideeën aan. Zie ter inspiratie de andere tips hieronder!
• Zoek samen naar de beste (alternatieve) oplossing.
• Maak afspraken over of, hoe en wie de collega’s (en klanten) inlicht.
• Stel een proefperiode voor om nieuw gemaakte afspraken uit te proberen.

Verwacht je weinig begrip van je leidinggevende of vind je het lastig om in gesprek te gaan? Bespreek het gesprek dan vooraf met een vertrouwenspersoon, een arbo-arts of bedrijfsmaatschappelijkwerker, een mantelzorgmakelaar of een lokaal steunpunt mantelzorg.

Verplaats je in je leidinggevende. Het gaat om een win-win-situatie voor jou én je werkgever. Vragen die je aan jezelf kunt stellen: hoe denk je dat hij tegenover je zorgtaken en oplossing(en) staat? Welke belangen zouden bij hem een rol spelen? En wat kun je zelf doen?

Ervaring uit de praktijk:

2. Flexibel werken

Mogelijk kan je in overleg met je leidinggevende tijdelijk aanpassingen in je rooster maken zoals later of eerder beginnen of thuiswerken. Dat geeft vaak al veel lucht!

3. Verlofregeling

Wist je dat er regelingen zijn voor kort en langdurend zorgverlof of calamiteitenverlof? Iedere werknemer heeft hier recht op. Wel kunnen er in jouw cao afwijkende afspraken of voorwaarden staan. Dan gaat de cao boven de wettelijke regeling, ook als de cao nadeliger is. Vraag dit na bij je werkgever. Klik hier voor alle informatie over verlofregelingen. 

Tip: Door daling van je inkomen kom je mogelijk in aanmerking voor (hogere) inkomensafhankelijke bijdragen of toeslagen van de Belastingdienst, zoals zorgtoeslag, huurtoeslag of kindertoeslag. In de periode dat je zorgverlof hebt, bouw je vakantiedagen op. 

4. Ondersteuning van professionals

In iedere gemeente is er een organisatie die mantelzorgondersteuning biedt. Ga vrijblijvend in gesprek met een consulent over in balans blijven, advies rondom regelzaken, door de bomen het bos niet meer zien en alle vormen van ondersteuning die beschikbaar zijn. 

5. Vervangende zorg en logeermogelijkheden 

Diverse zorgverzekeringen bieden mogelijkheden voor mantelzorgondersteuning zoals vervangende zorg- en logeermogelijkheden. Dit wordt respijtzorg genoemd, omdat de zorg tijdelijk van je wordt overgenomen. Informeer eens naar de mogelijkheden bij je verzekeraar.

6. Preventief naar (bedrijfs)arts  

Wist je dat je preventief met een bedrijfsarts in gesprek kan gaan? Vraag naar de mogelijkheden bij je leidinggevende of de afdeling HR. Dit geldt natuurlijk ook voor een gesprek met je huisarts. Zorg goed voor jezelf, zodat je kunt blijven zorgen voor de ander. 

  De 3 grootste valkuilen (trap er niet in!)

Een mantelzorgvriendelijk personeelsbeleid heeft een positieve invloed op het bedrijf. Als werknemers prettig in hun vel zitten, heeft de werkgever minder ziekteverzuim en ligt de productiviteit hoger. Eén op de vier werkenden combineert mantelzorg met een betaalde baan, dus een goed beleid kan ook jouw organisatie veel goeds brengen. 

Tips

1. Maak mantelzorg bespreekbaar

De zorg voor een naaste wordt vaak gezien als privé. Dit maakt het ter sprake brengen vaak lastig. Maar het kan veel opleveren. Werknemers die de ruimte voelen om knelpunten bespreekbaar te maken kunnen samen op zoek gaan naar mogelijke oplossingen. Laat mantelzorg een onderdeel van het personeelsbeleid zijn en maak het bijvoorbeeld een vast agendapunt bij functioneringsgesprekken.

2. Breng beleid en regelingen onder de aandacht

Werknemers zijn niet altijd op de hoogte van de (wettelijke) regelingen waar zij als mantelzorger gebruik van kunnen maken. Denk aan verlofregelingen, calamiteitenverlof of regelingen die in de betreffende CAO staan. Het actief onder de aandacht brengen van deze regelingen kan de werkende mantelzorger helpen om arbeid en zorg beter te combineren en dus niet langdurig uit te vallen. 

3. Bied flexibiliteit

Met een beetje flexibiliteit (van beide kanten) kunnen veel prangende situaties verlicht worden. Zorg daarom voor maatwerkoplossingen voor medewerkers die mantelzorgtaken hebben en deze niet goed (meer) kunnen combineren met werk. Het toepassen van flexibele werktijden, ruilen van werkdagen, thuiswerken, het uitruilen van arbeidsvoorwaarden tegen verlof of opsparen van verlof kunnen - naast de wettelijke regelingen - in veel gevallen voor een betere werk-privé-balans zorgen.

4. Verwijzen: steunpunten voor mantelzorg

Wijs werkende mantelzorgers op het bestaan van mantelzorgsteunpunten. De consultent daar kan helpen regelen, ondersteunen en meer. Dit voorkomt overbelasting. Indien dit niet vergoed wordt, zou je er als werkgever voor kunnen kiezen om zelf een bijdrage te leveren.